Bizimle iletişime geçiniz

Ekonomi

Stagflasyon nedir Türkiye girdi mi?

Büyüme rakamları açıklanınca Türkiye’nin stagflasyon’a girdiği söylemleri tekrar canlandı. Peki stagflasyon nedir? Yerli milli stagflasyona girdik mi?

Türkiye enflasyon kelimesine alışık ancak son dönemde stagflasyon kelimesini çok sık duyar olduk. Ekonomist Cüneyt Akman’a göre Türkiye yerli milli stagflasyona girmiş durumda. Akman buna gerekçe olarak 2018’in üçüncü çeyrek büyüme rakamlarını gösteriyor:

DURGUNLUK VE ENFLASYON’UN AYNI ANDA GÖRÜLDÜĞÜ DURUM

“Stagflasyon iki iktisat teriminin bileşiminden oluşturulmuş bir terim: Stagnation ve Inflation. Stagnation, durgunluk (Stagnasyon) demek; yani ekonominin büyümemesi… Eğer ekonomi küçülseydi bunun adı “resesyon” (Recession) olurdu. Inflation ise bildiğimiz enflasyon yani halk arasındaki adıyla hayat pahalılığı. İşte bu ikisinin, yani hem durgunluğun hem de enflasyonun aynı anda görülmesine stagflasyonun ilk kısmı ile enflasyonun son kısmı birleştirilerek stagflasyon deniyor.”

Akman, Türkiye’nin nüfus artış hızıyla karşılaştırma yaparak, büyümenin sıfır olduğunu belirtiyor:

“Yaklaşık %1.60’lık büyüme toplam olarak ülkenin ekonomik büyümesi. Halbuki ülke ‘fiziken’ aynı yerde durmuyor; nüfusu da artıyor. Türkiye’nin nüfus artışı son yıllarda azalıyor. Bir yamanlar % 2,5-3’lerde olan nüfus atışı yıllardır % 1,5 civarlarında. Hatta geçen yıl TÜİK’in Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi sonuçlarına göre 2017’de yıllık nüfus artışı % 1,24. Bir de yıllardır gelen ve doğru dürüst sayılamayan ama sayılarının milyonlara vardığını bildiğimiz mülteciler, göçmenler, vb var. Sonuçta bu GSYH’nın yaratılmasında onların bir kısmının çalışmaları da etkili. Bu bakımdan Türkiye’nin nüfus artışı rahatlıkla %1,5’un üstünde kabul edilebilir. Ve öyle olduğunda da bu 3. Çeyrek %1,56’lık GSYH artışı nüfusa bölündüğünde, yani kişi başı GSYH hesaplandığında (eğer bir miktar eksi değilse) en iyi ihtimalle sıfırdır.”

MEVSİM İŞİN İÇİNE GİRDİĞİNDE

Akman’a göre açıklanan 1.6’lık büyüme rakamı da gerçekçi değil. Mevsim etkilerinden arındırma yapıldığında % 1,10’luk bir küçülmeyi ortaya çıkıyor.

“2019’un ilk çeyreği ciddi bir net küçülme yani resesyon yaşanacağı iktisatçıların çoğunun nerdeyse ortak kanaati.” diyen Akman yazısını şöyle sürdürdü:

“Bakınız mesela krizin etkilerinin ciddi olarak görüldüğü 2. Çeyrekte bile yatırımlar %4,20 büyümüşken bu son çeyrekte (-) %3,82 düşmüş. Durum üstelik göründüğünden de kötü; çünkü inşaat sektörü yatırımını çıkaracak olursak ekonominin gerçek motoru olan makine ve teçhizat yatırımındaki düşüş tamı tamına (-) %8,55. Makine ve teçhizat yatırımında bu çapta bir çöküş (gelecek dönemdeki büyümeler önemli ölçüde önceki dönem yatırımlarına bağlı olduğundan) gelecek aylar için ciddi bir küçülmeyi işaret ediyor.”

İNŞAAT SEKTÖRÜNDE DURUM

“Bütün bunlara karşın inşaat sektörünün durumu bari iyi olsaydı, ekonominin betona dayalı büyüme modelinden ümitvâr olabilirdik. İnşaat yatırımları 2018 I.Ç’de %10,6 gibi muazzam bir rakama ulaşmışken şimdi 3.Ç’de (makine teçhizat kadar olmasa da) (-) % 1,78 küçülmüş. Küçülme muazzam değil ama düşüş ivmesi (hızı) muazzam; sadece fiziğin kuralı değil ekonominin de kuralıdır, miktar büyüklüğü kadar ivmenin büyüklüğü de önemlidir. 100 metreden yavaş bir ivmeyle düşersiniz bir şey olmaz, 10 metreden büyük bir ivmeyle düşünce ölürsünüz.”

BETON MİLLET SAKARYA DURDU

“Türkiye’nin Beton-Millet-Sakarya büyüme modelinin motoru inşaat durmuş durumda. ‘Durmayalım düşeriz’ mottosu en çok bu aşırı şişmiş sektör (ve tabi ona dayalı büyüme modeli) için geçerli. Nitekim her zaman büyümeyi sırtlayan inşaat sektörü bu kez GSYH’ya büyüme değil küçülme yönünde katkı yapmış. Yüzde 1,60’lık büyümenin kaynaklarında inşaatın “katkı”sı EKSİ 0,42!”

Yazının tamamını okumak için tıklayın…

Ekonomi

Vatandaş 3 günde 2,1 milyar dolar aldı

Dolar 8,47 liraya çıktığında satan vatandaşlar, 8,20 liranın altını alım fırsatı olarak değerlendirdi. 6-7-8 Nisan’da vatandaşlar 2.1 milyar dolarlık alım yaptı. Döviz mevduatı 245.8 milyar dolara yükseldi.

BOLD – AKP’li Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası başkanını görevden alması sonrası 12 milyar dolar satan şirketler ve vatandaşlar, ucuzdan dolar toplamaya başladı.

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’nun günlük verilerine göre 6-7-8 Nisan’da yurtiçi yerleşiklerin döviz mevduatı yeniden yükselişe geçti ve üç günlük değişim 2.1 milyar dolar oldu. Dolar/TL’nin 8.20 liranın altına gerilediği günlerde alımda ticari işletmeler öne çıktı.

5 Nisan’da yurtiçi yerleşiklerin 243 milyar 745 milyon dolar olan döviz mevduatı 8 Nisan’da 245 milyar 845 milyon dolara yükseldi. Üç işgününde 2.1 milyar dolarlık toplam artış yaşandı.

EN ÇOK ŞİRKETLER ALDI

Gerçek kişilerin döviz mevduatı 5 Nisan’dan 8 Nisan’a 462 milyon dolar arttı. 5 Nisan’da 157 milyar 218 milyon dolar olan gerçek kişilerin döviz mevduatı 8 Nisan’da 157 milyar 680 milyon dolara çıktı. Şirketler ise daha hızlı bir alım yaptı. 5 Nisan’da 86 milyar 526 milyon dolar olan tüzel kişilerin döviz mevduatı 8 Nisan’da 88 milyar 164 milyon dolara yükseldi. Bu 1 milyar 638 milyon dolarlık alım yaptıklarını gösteriyor.

Okumaya devam et

Ekonomi

Şahap Kavcıoğlu indirmek için geldiği politika faizine dokunamadı

Faize karşı görüşleri ile bilinen ve faiz indirmek için Merkez Bankası başkanlığına getirilen Şahap Kavcıoğlu, yaptığı ilk Para Politikaları Kurulu toplantısında faizi sabit tuttu. Geçen ay yapılan toplantı sonrası 200 baz puan artırılarak yüzde 19’a çıkarılan faiz sonrası eski başkan Naci Ağbal görevden alınmıştı.

BOLD – Merkez Bankası Para Politikaları Kurulu Toplantısı ile faiz kararını belirledi. Merkez Bankası Para Politikaları Kurulu Toplantısı yeni Başkan Şahap Kavcıoğlu tarafından ilk kez yapıldı. Merkez Bankası Toplantısında faiz kararı açıklandı. Açıklanan faiz kararına göre bir haftalık repo faizini sabit tuttu.

KARARDAN PİYASALAR ETKİLENMEDİ

Merkez Bankası’nın Twitter hesabından yapılan paylaşımda “15 Nisan 2021 Tarihli PPK Kararı: 1 hafta vadeli repo ihale faiz oranı sabit tutuldu” denildi. Merkez Bankası faiz kararı sonrasında dolar kuru 8 lira 4 kuruşta seyrederken, altın fiyatları 452 lira bandında seyrediyor.

FAİZLER YÜZDE 19’A ÇIKARILMIŞTI

Merkez Bankası’nın Nisan ayı faiz kararı öncesi faizler yüzde 19 bandında yer alıyor. Merkez Bankası 2021 yılında Ocak ve Şubat aylarında faiz yüzde 17’lerde sabit tutulmuş Mart ayında ise 200 baz puan artırılarak yüzde 19’a çıkarılmıştı. Merkez Bankası karar metninden, “Gerekmesi durumunda ilave parasal sıkılaşma yapılacaktır” ifadesini çıkardı.

Şahap Kavcıoğlu kayıp 130 milyarı açıklayınca başkanlığı kaptı

Okumaya devam et

Ekonomi

Hükumet satmaya devam ediyor, 7 ildeki 19 taşınmaz satışa çıkarıldı

Cumhuriyet tarihinde özelleştirme rekoru kıran AKP hükumetleri kamu mallarını satmaya devam ediyor. Hazine ve Maliye Bakanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı, Hazineye ait 7 ilde bulunan 19 taşınmazı satış yöntemiyle özelleştireceğini duyurdu.

BOLD – AKP hükumeti özelleştirmelere tam gaz devam ediyor. Özelleştirme İdaresi Başkanlığı, özelleştirme süreçlerine ilişkin yatırımcılara duyurusu Resmi Gazete’de yayımlandı.

TAŞINMAZLAR PAZARLIKLA SATILACAK

Buna göre, Adana, Ankara, Aydın, Kilis, Malatya, Mersin ve Şanlıurfa’da bulunan 19 taşınmaza ilişkin ihaleler birden fazla teklif sahibinden kapalı zarfla teklif almak ve görüşmeler yapmak suretiyle pazarlık usulüyle gerçekleştirilecek. Gerekli görüldüğü takdirde ihaleler, pazarlık görüşmesine devam edilen teklif sahiplerinin katılımıyla açık artırma suretiyle sonuçlandırılabilecek. İhalelere gerçek ve tüzel kişiler, ortak girişim grupları (OGG), kooperatiflerle kuruluş belgelerinde taşınmaz edinebileceklerine dair hüküm bulunan dernek ve vakıflar katılabilecek.

İHALEYE KATILABİLMEK İÇİN GEÇİCİ TEMİNAT GEREKİYOR

Teklif sahiplerinden ihalelere katılabilmesi için ilanda belirtilen tutarlarda geçici teminat alınacak. İhale bedeli peşin veya vadeli olarak ödenebilecek. İllere ve taşınmazlara göre değişen ihalelerdeki son teklif verme, geçici teminat ve ihale şartnamesi bedelleri de Resmi Gazete’nin bugünkü sayısındaki duyuruda yer alıyor.

ABD’ye gönderilen Fethullah Gülen dosyasında neler var?

Okumaya devam et

Popular

0Shares
0