Connect with us

Analiz

Aşının da bitiremediği koronavirüs Avrupa’yı yine sokağa döktü

Aşılamaya rağmen Avrupa’da vaka sayılarının artması ve bazı Avrupa ülkelerinin tedbirleri yeniden sıkılaştırması yeni protesto gösterilerini tetikledi. Protestolar bu kez  aşı ve aşı kartı uygulamalarını hedef aldı. Yunanistan, Fransa ve İtalya’da yeniden başlayan gösterilere binlerce kişi katıldı.

BOLD ANALİZ – Birçok Avrupa ülkesi, Kovid-19’un daha bulaşıcı türü olan Delta varyantının neden olduğu vaka sayılarındaki yükselişin önüne geçmek için yeni önlemler açıkladı.

YUNANİSTAN’DAKİ GÖSTERİLERE ŞİDDET BULAŞTI

Yunanistan’da aşı karşıtlarının protesto gösterisine polis müdahale etti. Başkent Atina’da parlamento binası önünde toplanan 4 bin kadar kişi, bu ay üçüncü kez protesto gösterisi düzenledi. Göstericiler, sağlık hizmetleri gibi bazı sektörlerde aşı yapılmasının mecburi olmasını protesto etti.

İlerleyen saatlerde göstericiler polise molotof bombası ve taşlarla saldırırken, güvenlik güçlerinin de tazyikli su ve biber gazıyla karşılık verdiği görüldü. Gösteriler sırasında 25 kişi geçici olarak gözaltına alındı.

Bir turizm ülkesi olan Yunanistan’da vakalardaki artış üzerine hükümet iki hafta önce tedbirleri artırma yoluna gitmiş, bakım ve sağlık sektöründe çalışanlara aşı olma yükümlülüğü getirmişti. Aksi takdirde ücretsiz izne çıkarılacakları açıklanmıştı. Vatandaşların da gastromi, kültür-sanat, kulüplerin buluşmaları, tiyatro vb kapalı alanlarda yapılan etkinliklere sadece aşı olanlarının girmesine müsade edileceği bildirilmişti.

FRANSA’DA 150 BİN KİŞİ SOKAKTAYDI

Fransa’da da binlerce kişi hükümetin yeni Kovid-19 önlemlerine ve aşı kartı uygulamasına karşı protesto gösterileri düzenledi.

Polis, aşırı sağcı aktivistler ve Sarı Yeleklilerin de katıldığı Paris’teki gösterilere tazyikli su ve göz yaşartıcı gazla müdahale etti. Ülke genelinde gösterilere 150 binden fazla kişinin katıldığı açıklandı.

Ülke genelinde düzenlenen gösterilerde protestocular ‘özgürlük’ sloganlarıyla 12 Temmuz’da Kovid-19 önlemlerini açıklayan Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’a karşı tepkilerini dile getirdi.

Paris’te Cumhurbaşkanlığı Sarayı yakınında meydana gelen şiddet olaylarında dokuz kişi geçici olarak gözaltına alındı.

Pandemide 4. dalgayla karşı karşıya gelen ve vaka sayılarının yükselişe geçtiği Fransa’da cuma günü parlamento tarafından onaylanan yasa, 1 Ağustos’tan itibaren restoran, cafe ve barlara girişlerde “pass sanitaire” adı verilen özel bir belge gösterme zorunluluğu getiriyor. Çarşamba gününden beri sinema, müze, tiyatro gibi alanlarda benzer bir uygulama başlatılmıştı. Bu belgeyi elde etmek için 2 doz aşı olmak veya son 48 saate ait negatif test sonucu göstermek gerekiyor.

Fransa’da hükumet, 15 Eylül’e kadar bakıcı, sağlık personeli ve itfaiyeciler ile acil kurtarma alanında çalışan görevlilerin aşı olmasını zorunlu hale getirmeyi amaçlıyor, aksi takdirde meslekten men edilmeleri söz konusu olabilecek.

Hükumet yeni tedbirlerle ülkede delta varyantı nedeniyle yeniden hızla tırmanan günlük vaka sayılarının artışını frenlemeyi hedefliyor.

Fransa’da tedbirlerde sıkılaşmaya gidileceğinin duyurulması üzerine aşıya ilginin arttığı, Cuma günü itibarı ile halkın yüzde 58’inin en az bir doz aşı olduğu duyuruldu. 24 saatte tespit edilen yeni vaka sayısı da ülkede 21 bin 500 olarak açıklanmış, bu durum bütün Avrupa’da endişe yaratmıştı.

İTALYA’DA ‘ÖZGÜRLÜK’ VE ‘YIKILSIN DİKTATÖRLÜK’ SLOGANLARI

Komşu ülke İtalya da Fransa’yla eş zamanlı olarak Kovid-19 ‘Yeşil Geçiş Kartı’ protestolarına sahne oldu. Roma, Napoli, Turin, Verona ve Milano’da düzenlenen gösterilere binlerce kişi katıldı.

İtalya’da hükümet 6 Ağustos‘tan itibaren kapalı alanlarda zorunlu sağlık kimliği uygulamasına geçilmesi kararı aldı. Buna göre yüzme havuzlarına, gastoromi işletmelerine, spor salonlarına, müze, sinema, tiyatro ve oyun salonlarına giriş aşı, hastalık ve test durumunu belgeleyen ‘Yeşil Geçiş Kartı’ ile mümkün olacak.

Göstericiler arasında aşı olmak istemediği için mesleğini riske attığını söyleyen tıp doktorları ve hükümetin ‘Yeşil Geçiş Kartı’ kararını faşist diktatörlük kararlarına benzetenler de vardı.

Uygulamayı ihlal edenleri ağır cezalar bekliyor. Uygulamdaki zorunluluk açıklandığından bu yana İtalya’da aşı olmak için yapılan başvuruların yüzde 200 arttığı bildirildi.

AŞILAMAYA RAĞMEN VAKALAR NEDEN ARTIYOR?

Dünya genelinde yapılan yoğun aşılama programına rağmen koronavirüsün yol açtığı Kovid-19 vakaları yeniden hızlı bir artış eğilimine girmiş durumda.

Fransa ve İspanya başta olmak üzere Avrupa Birliği (AB), Birleşik Krallık, ABD, Brezilya, Endonezya, Rusya ve Hindistan gibi birçok yerde vaka sayıları yeniden kış ve ilkbaharda kapanma dönemlerinin yaşandığı seviyelere yaklaştı.

Türkiye’de de benzer şekilde vakalar yeniden yükselişe geçti. Temmuz başında 4 bin 500’ün altına inen günlük vaka sayısı, 24 Temmuz’da neredeyse üçe katlanarak 12 bin 381’e ulaştı.

Dünya nüfusunun şu ana kadar yaklaşık yüzde 27’sine en az bir doz aşı yapıldı. Tam aşılanmış olanların oranı ise yüzde 13.4.

Peki, aşılamaya rağmen vaka sayıları neden artışta? Bilim insanlarına göre, bunun birkaç nedeni var. Bunların başında başta Delta olmak üzere daha hızlı yayılan ve daha bulaşıcı olan yeni varyantların ortaya çıkması geliyor.

Özellikle Delta varyantı daha kolay bulaşmasından dolayı vakaların da hızlı bir şekilde artmasına neden oluyor. İngiltere’de Delta varyantının Alfa’ya kıyasla yüzde 40 ile 70 oranında daha bulaşıcı olduğu tespit edildi.

Vakalardaki artışın arkasındaki bir başka neden de kış boyunca ve ilkbaharın bir bölümünde uygulanan kısıtlamaların da yazla birlikte kaldırılmaya başlanması.

Özellikle maske zorunluluğunun hafifletilmesi, sosyal mesafenin azaltılması, bir araya gelebilecek kişi sayısına ilişkin kısıtlamaların kaldırılması ve bazı yerlerde maç, konser gibi kalabalık etkinliklerin yeniden başlaması vaka sayılarının artmasına neden olan etkenler arasında gösteriliyor.

Bir başka etken de pandeminin başlangıcında kısıtlı olan test imkanlarının yaygınlaşması. Dolayısıyla daha fazla kişiye ve daha kolay bir şekilde test yapıldıkça, vakaları da tespit etmek kolaylaşıyor ve kesinleşmiş vakalara ulaşılması sayıları yukarı çekiyor.

Bilim insanları, bu noktadan sonra aşılanmayan ya da aşı dozlarını tamamlamayan kişilerin virüslerin aşılara direnç gösterebilecek şekilde mutasyona uğramaları ve aşıları da etkisiz kılan yeni varyantların ortaya çıkmasına yardımcı olabileceğini söylüyor.

Hem kamu sağlığı yetkilileri hem de bilim insanları bu riskin önüne geçmek için sırası gelen herkesin her iki doz aşısını da olması çağrısı yapmaya devam ediyor.

AŞILAMA İŞE YARAMIYOR MU?

Gerek aşılanmış kişilerin hastalığı kapması ve hatta hastanede tedavi görmeleri gerekse de vaka sayılarındaki artış, özellikle aşı karşıtlarının yapılan dozların işe yaramadığı yönünde iddialar ortaya atmasına neden oldu.

Bilim insanları, vaka sayıları ve aşılananların da hastaneye kaldırılmalarına bakarak aşıların işe yaramadığını söylemenin doğru olmadığını belirtiyor.

Bilim insanları ayrıca, Kovid-19 da dahil hiçbir aşının yüzde 100 koruyucu olmadığını ancak şu ana kadar ortaya çıkan verilerin aşılama artıkça hastalığı ciddi atlatma ve ölüm riskinin ciddi oranda azaldığını gösterdiğini ifade ediyor.

TEDBİRLER NEDEN ESKİSİ GİBİ SERT  DEĞİL?

Son dönemde aşılamanın yaygınlaşmasıyla birlikte dünyanın birçok ülkesinde, pandeminin ilk bir yılından farklı olarak vaka sayıları yerine, hastaneye yatış oranı ve ölüm istatistikleri karar alma süreçlerinde daha belirleyici bir hal almaya başladı.

Aşılama programlarının yaygın ve hızlı bir şekilde yapıldığı birçok ülkede, karar verme süreçlerinde artık vaka sayısından çok diğer göstergelere bakılmaya başlandı.

Bunun en önemli örneklerinden birisi İngiltere. Zira, bu ülkede vakaların hızla artışa geçtiği ve tam kapanmanın uygulandığı Ocak ayındaki seviyelerine ulaştığı bir dönemde, tam normalleşmeye geçilmesine karar verildi.

Bu kararın arkasında aşılamayla birlikte hastaneye yatış ve can kaybı verilerinin ‘kontrol altında tutulabilir’ düzeylerde olması önemli rol oynadı.

Türkiye’de vaka sayısı 10 bine dayandı: İsrail ‘kırmızı liste’ye aldı

Analiz

Türkiye’de genç olmak

Türkiye genç olmak ateşten gömlek giymek demek. Paşaların kahraman ilan edildiği koca darbe gençlere yıkılıyor, bir twit attığı için gençlerin hayatları karartılıyor, Erdoğan aleyhine slogan atılan bir yerde bulundukları için okudukları lise gözaltına alınıyorlar. Ya da bir iftara katıldı diye final sınavları zamanı tutuklanıyorlar. AKP tarafından sistematik şekilde baskıya maruz kalan gençlerin ülkeyi terk edenler içerisindeki oranı da dikkat çekici.

BOLD – AKP iktidarının gençlerle yıldızı hiç barışmadı. Siyasi eleştirilerini sosyal medyadan paylaşan yüzbinlerce genç, nezarethane ve cezaeviyle tanıştı.

15 Temmuz’daki askeri kalkışma sonrası Genelkurmay Başkanı ve kuvvet komutanları kahraman ilan edilirken, koca darbede ihale çoğu çocuk yaştaki harbiyeli öğrencilere kaldı.

Birçok askeri öğrenci darbeye teşebbüsten müebbet hapisle cezalandırılırken, o yıl 13-14 yaşlarında olan askeri lise öğrencileri de 18’ine basar basmaz gözaltına alındı.

Önceki gün hakkında soruşturma başlatılan, 25 yaşındaki bir askeri öğrenci haksızlığa isyan ederek intihar etti. Bilgiyi paylaşan Askeri Öğrenci Komitesi platformu, intihar eden gencin ağabeyinin de tutuklu bir askeri öğrenci olduğunu belirtti.

HEDEFTE ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİ

Hizmet Hareketi mensubu oldukları gerekçesiyle ülkenin dört bir yanındaki üniversitelerde okuyan öğrenciler, final sınavları döneminde gözaltına alınmaya başladı.

15 Temmuz’dan bu yana 6 yıl geçmesine rağmen, iktidar güdümündeki yargı ülkenin gençlerini sudan sebeplerle cezalandırmaya deva ediyor.

Karabük’te gözaltına alınan 14 üniversite öğrencisinden 3’ü tutuklandı. Katıldıkları iftar yemekleri tutuklanan öğrencilerin aleyhinde delil olarak kullanıldı.

Karabük’te bir haftadır gözaltında tutulan 14 kız öğrenciden sonra, dün de aralarında Antalya Akdeniz Üniversitesi’nde okuyan öğrencilerin de yer aldığı 50 kişi gözaltına alındı.

LİSELİLERE OKULDA GÖZALTI

Dünya Kadınlar Gününde, Erdoğan aleyhine atılan sloganlar yüzünden dün 2 liseli okudukları okulda gözaltına alındı.

Son birkaç günde yaşananlar gençlere yönelik tahammülsüzlüğü gözler önüne sererken, sosyal medyada kullanıcılarının da dikkatini çeken durum “Türkiye’de genç olmak” etiketiyle gündeme yerleşti.

Türkiye’deki baskıya dayanamayan gençlerse çareyi ülkeyi terk etmekte buluyor. Türkiye’den göç edenler arasında gençlerin oranı dikkat çekiyor.

TÜİK’in verilerine göre, Türkiye’den yurtdışına göç eden nüfus içinde yüzde 15.2 ile en büyük dilimi ‘25-29 yaş grubu’ oluşturdu. Bu yaş grubunu yüzde 13 ile 30-34 ve yüzde 12.6 ile de 20-24 yaş grubu takip etti.

Antalya’da kız öğrenciler ve öğretmenler iki gündür gözaltında

Okumaya Devam Et

Analiz

Nebati ne dediyse tersi çıkıyor: Dolar 6 ay öncesine döndü

Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati dolar 13,70 lira seviyesindeyken Londra’ya gitti. Yabancı yatırımcılara “Dolar artık buradan daha yukarı gitmez” dedi. Son haftalarda yükselişe geçen dolar, kur korumalı TL mevduat sisteminin açıklandığı 20 Aralık’tan bu yana ilk kez 15.66 liranın üzerini gördü.

BOLD ANALİZ – Geçen haftayı 15.48 liradan kapatan dolar mart ayında cari açığın beklentileri aşmasıyla 15.66 liranın üzerini gördü. Dolarda yeni hedef 15.80 ve 16 lira olarak belirlendi.

DOLAR TÜM DÜNYADA GÜÇLENİYOR

ABD’de nisan ayı enflasyonunun yıllık yüzde 8.3 ile yüzde 8.1’lik beklentiyi aşmasıyla dolarda küresel olarak güçlenme yaşanmıştı. Yükselen enflasyonun ABD Merkez Bankası FED’i daha sert sıkılaşma adımları atmaya zorlayacağına yönelik tahminlerin ağılık kazanmasıyla ABD tahvil getirilerinde yükseliş yaşandı. Doların ana para birimleri karşısındaki performansını gösteren dolar endeksi ise geçen hafta 20 yılın zirvesini gördü. Bu gelişmelerle dolar 15.45 lirayı aşmıştı.

TÜRK LİRASI İKİ HAFTADA YÜZDE 4,5 ERİDİ

Dolar yeni haftaya ise 15.50 liradan başladı. Mart ayında cari açığın beklentileri aşmasıyla 15.53 liranın üzerini gördü. TCMB verilerine göre mart ayında cari açık geçen yılın aynı ayına göre yüzde 67 yükselerek 5.5 milyar dolara çıktı. TL bugün dolar karşısında yüzde 0.4 değer kaybederken hareketin başladığı son iki hafta itibarıyla TL’nin değer kaybı yüzde 4.5’e ulaşmış oldu.

TARİHİ ZİRVE 18.41 LİRA

Son gelişmelerle beraber dolar kur korumalı TL mevduat sisteminin ilk olarak açıklandığı 20 Aralık’tan bu yana ilk kez 15.50 lirayı aştı. 17 Aralık Cuma günü dolar 18.41 lirayla tarihi zirvesini görmüştü. Ardından 20 Aralık’ta KKM açıklaması sonrası dolarda düşüş yaşandı. 24 Aralık’ta KKM resmen devreye alınırken dolar da 10.63 liraya geriledi. Ancak sonra yeniden yükselişe geçerek 13,70 seviyesine çıktı. Nisan ayına kadar 14 duvarını yıkamayan dolar önce 14 lirayı sonra 15 lirayı aştı.

DOLAR KURU AKP’NİN KONTROLÜNDEN ÇIKTI MI?

Dolarda yükseliş devam ederken Merkez Bankası’nın eli kolu bağlı durumda. AKP’li Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın kontrolündeki TCBM, doları frenlemek için sadece rezerv satışı yapabiliyor. Faiz artışı enstrümanını ise kullanamıyor.  2021 yılı Eylül ayından Aralık ayına kadar 500 baz puan faiz indirerek politika faizini yüzde 14’e indiren TCMB Para Politikası Kurulu son 4 toplantıda faizi sabit bıraktı. Kuru kontrol eden AKP Hükumeti, son iki haftadır yükselişi seyrediyor. Reuters geçen hafta, AKP’nin doları 15.50 liraya kadar kontrollü yükselteceğine yönelik analiz yayımladı.

Erdoğan’ın yeni ekonomi modeli denemelerinin bedeli ağır oldu. Türkiye’de nisan ayında yıllık enflasyon yüzde 69.97’ye yükseldi. Halkın enflasyonunu ölçen ENAG’a göre ise enflasyon yüzde 150’yi aştı.

Ümit Özdağ Soylu’ya sordu: 15 Temmuz’da yarım kalan neydi?

Okumaya Devam Et

Analiz

Niinistö’nün kafası karışık Türklerin net: Erdoğan’ın “U” dönüşüne herkes hazır

Dış politikadaki hayrete düşüren “U” dönüşlerine bir yenisi daha mı geliyor. Erdoğan, ABD başta olmak üzere NATO üyesi ülkelerin desteklediği iki yeni üyelik başvurusuna olumlu bakmadığını açıkladı. Erdoğan’ın vetosunu gündem olduğu sosyal medyada, kullanıcılar yeni “U” dönüşünün tarihi ve nedenini tartıştı.

BOLD – AKP iktidarının dış politikadaki “U” dönüşlerini vatandaş hayretle izliyor. Önce Rusya daha sonra da sırasıyla darbeci Mısır, katil İsrail, 15 Temmuz’un finansörü Birleşik Arap Emirlikleri ve Cemal Kaşıkçı cinayeti faili Suudi Arabistan.

Bu yakıştırmaların sahibi AKP’li Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan, suçladığı ülkeler karşısında tek tek geri atım attı.

NATO’NUN ERDOĞAN İLE İMTİHANI

İkinci Dünya Savaşı sırasında “askeri tarafsızlık” ilan eden Finlandiya, Rusya-Ukrayna savaşının ardından tarihi bir karar aldı.

Rusya’nın Ukrayna’ya saldırmasının ardından NATO’ya üyelik mesajı veren Finlandiya, süreci resmen başlatacağı açıklaması yaptı. Cumhurbaşkanı Sauli Niinistö, “NATO üyeliği için resmen başvuracağız” dedi.

Türkiye dışında, NATO üyelerinin tamamı başvuru konusunda net.

ABD Başkanı Joe Biden, İsveç Başbakanı Magdalena Andersson ve Finlandiya Cumhurbaşkanı Sauli Niinistö ile yaptığı görüşmede söz konusu iki ülkenin NATO üyelik sürecine destek vereceğini bildirdi.

İktidar Sözcüsü İbrahim Kalın, üyelik konusunda 2 ülkeye kapıları kapatmadıklarını söylese de AKP’li Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan İsveç ve Finlandiya’nın ittifaka katılmasını destekleyemeyeceğini açıkladı. Erdoğan, iki kuzey Avrupa ülkesinin birçok terör örgütüne ev sahipliği yaptığını söyledi.

KAFAM KARIŞTI

Erdoğan’ın Kendisine daha önce farklı konuştuğunu söyleyen Niinisto, “Açık olmak gerekirse biraz kafam karıştı çünkü Cumhurbaşkanı Erdoğan’la yaklaşık bir ay önce bir telefon görüşmesi gerçekleştirdim ve benden önce insiyatif aldı ve ‘NATO’ya başvuruyorsunuz ve biz bunu olumlu değerlendireceğiz’ dedi. Kendisine teşekkür ettim ve teşekkürün karşısında çok memnun oldu. Yani anlıyacağınız, kafam biraz karıştı. İki gün önce duyduklarımız farklıydı. Dün yeniden Türkiye’nin üyeliğimize açık olduğunu duyduk fakat hayıra dönüştü ya da olumsuza dönüştü diyelim. Sanırım şu anda net bir yanıta ihtiyacımız var. Erdoğan’la dile getirdiği problemlerle ilgili konuşmaya hazırım” dedi.

U DÖNÜŞÜ NE ZAMAN

Öte yandan Erdoğan’ın çelişkili açıklamaları Türkiye’de de tartışma konusu. En çok merak edilen konu ise Erdoğan’ın veto konusunda ne zaman geri adım atacağı.

Erdoğan’ın Suudi Konsolosluğunun bahçesine gömdüğü itibar ve Nebati skeci

Okumaya Devam Et

Öne Çıkanlar